Kanker of een fobie: in de greep van de angst

Angst is een van de sterkste emoties. Obsessieve en ziekelijke angsten vergallen je leven.

Let wel: een angstlijder kan/zal in wezen heel moedig zijn. Een angsthaas is GEEN slapjanus en is niet psychisch gestoord! Een angstlijder HEEFT angsten en IS NIET DE ANGST.

Na het overwinnen van kanker is mijn moeder, zoals de meeste ex-kankerpatiënten, doodsbang dat die verschrikkelijke ziekte weer terugkomt, zich weer in haar lijf voortplant.
Logisch, die angsten. Menselijk. Begrijpelijk. Logisch, zou ik haast schrijven, of laat dat ‘haast’ eigenlijk maar weg!

Angst voor weer kanker. Zoiets wil je nooit meer meemaken!!! Vernederend is het! Een geseling is het! Tragisch!

De deur van die hel moet voortaan dicht blijven. Niemand wil zo mensonterend lijden. Iedereen wil gelukkig zijn en de gezondheid hebben om leuke dingen te doen en ervan te (kunnen) genieten.

De angst houdt mijn moeder nochtans in de greep. De angst dat de kanker terugkomt.
Maanden voor iedere ‘routinecontrole’ wordt mijn moeder geleefd door de benauwende, deprimerende en verlammende angst. Zielig om te zien. Zo’n lief, volkomen onschuldig en goed en vriendelijk mens heeft een dergelijke kwelling niet verdiend. Er zijn slechte mensen die beter zoiets zouden kunnen krijgen (en ze krijgen het soms ook, want kanker maakt geen onderscheid tussen goede of slechte mensen, kanker manifesteert zich overal waar het maar is ontstaan, waar het maar wil en de kans krijgt). En waardoor een mens kanker krijgt? Meestal gewoon door een lichamelijk defect, door ziekte of door ouderdom. Natuurlijk kunnen stress, spanningen, verdriet, woede, wanhoop, overbelasting, teveel suiker en teveel nicotine er ook toe bijdragen.

De beklemmende angst voor de terugkeer van de kanker en met name voor de dood, voor de geestelijke en lichamelijke pijn, voor de emotionele en psychische belasting en voor een leven dat alleen nog in het teken staat van ziekte, ziekenhuisbehandelingen en ziekenhuisopnames, deze angst gaat gepaard met een vrijwel geheel geslonken vertrouwen in de eigen gezondheid en in het lichaam.
Deze angst brengt een hoge mate van hypochondrische activiteit in haar binnenwereld met zich mee. Bij ieder kuchje, bij iedere fase van moeheid en bij ieder buikkrampje slaat de angst DUBBEL toe. “Straks heb ik het weer…”.

Het valt niet mee om mens te zijn, laat staan om een (dood)ziek mens te zijn.
We worden zo nu en dan enorm overvraagd door het lijden.
Ik zie op tv en soms om me heen ook jonge ouders met bijvoorbeeld een huilbaby of een kind met een ernstige lichamelijke ziekte of met extreem moeilijk gedrag, ouders die met de minuut ouder, meer gespannen en minder gelukkig worden, ouders bij wie de rek er helemaal uit is, ouders die geen schim meer zijn van het vrolijke, stralende en gelukkige koppel van weleer, zowel individueel als samen. Uit hun ‘roze’ wolk komt niets dan duivelse chemische regenval.
Het valt vaak niet mee om mens te zijn.

Ik kan mijn moeder heel goed begrijpen. Hoewel de oorzaken anders zijn, heb ook ik in de wurggreep van de angst geleefd, en nog wel een beetje. Immers, ik heb minstens twee jaar lang hele erge straatvrees gehad na een gigantische inzinking/burn-out. Ik merkte dat ik niet meer de deur uit kon gaan zonder dat helse paniek zich meester van mij maakte. Ik was nog steeds dezelfde sportieve en levenslustige Roland als daarvoor, maar mijn geest, lichamelijke, mentale en emotionele weerstand, zenuwen en lichaam waren verschrikkelijk verzwakt door en na de altijd door ALLE artsen onderschatte inzinking en ik zat opgescheept met een paniekstoornis met sterke fobische elementen.
Onoverdreven…. ik heb duizenden hevige paniekaanvallen gehad (meer dan twintig jaar iedere dag meerdere grove paniekaanvallen).
En ik ben dus twee jaar amper buiten geweest en als ik buiten kwam of als er bezoek kwam, dan ging dat ALTIJD gepaard met hevige paniek en angsten. Zonder dat ik het wilde natuurlijk. Zonder dat ik dingen deed (blowen, zuipen, lanterfanten, stressen) die slecht zijn. Ik was en ben schuldloos. En niet ziek. Ik HEB een stoornis, maar ik ben een gewoon mens bij wie het tussen de oren prima zit. Die stoornis is het gevolg van jarenlange stress als kind, niet het gevolg van slecht of ziekmakend gedrag. Toch vergeten de meeste artsen en burgers dat.

WAT IK WIL VERDUIDELIJKEN, IS HET VOLGENDE: ALS PANIEKSTOORNISLIJDER WEET IK TOT OP DE LETTER NAUWKEURIG HOE MIJN MOEDER ZICH VOELT. IMMERS, IK WEET HOE HET IS OM BEVANGEN TE WORDEN DOOR ALLESOVERHEERSENDE ANGST EN VOOR DE ANGST DAT JE WEER IN EEN HELSE SITUATIE TERECHT KOMT. IN HET GEVAL VAN MIJN MOEDER DE ANGST OM WEER KANKER TE HEBBEN, IN MIJN GEVAL OM WEER ZO’N ZENUWSLOPENDE EN ALLES VERTEREDENDE PANIEKAANVAL TE KRIJGEN EN HET GEVOEL TE HEBBEN DOOD TE GAAN OF GEK TE WORDEN.
KANKER LIJKT ERGER, MAAR HET IS ALLEBEI EVEN ERG, GELOOF ME. PANIEKAANVALLEN ZIJN OP ZICH NIET LEVENSBEDREIGEND, MAAR HET IS ZO’N GIGANTISCHE HEL DAT JE DIKWIJLS NAAR EUTHANASIE VERLANGT! DE MEESTE MENSEN KUNNEN ZICH ALLEEN BIJ KANKER IETS VOORSTELLEN EN HEBBEN ALLEEN GEVOEL VOOR OF MEDELIJDEN MET DE KANKERLIJDER, MAAR EEN PANIEKSTOORNIS (IN MIJN GEVAL ALS GEVOLG VAN EEN HELSE JEUGD EN VAN EEN POST TRAUMATISCH STRESS SYNDROOM) IS NET ZO BEDREIGEND VOOR DE KWALITEIT VAN JE LEVEN EN VOOR JE PERSOONLIJKHEID.

ALLE ZIEKTEN ZIJN VERSCHRIKKELIJK. VOOR ALLE ZIEKTEN ZOU GECOLLECTEERD MOETEN WORTDEN, OOK VOOR PSYCHISCHE ZIEKTEN EN VOOR ONDERZOEK NAAR PSYCHISCHE ZIEKTEN.

Maar zolang we leven en niet dermate geestelijk versleten en wanhopig zijn dat we een einde aan ons leven (willen) maken, moeten we door. Ieder mens krijgt met shit te maken – toegegeven, het lijden is oneerlijk verdeeld en ontzettend onrechtvaardig – en het enige wat we kunnen doen is ZO GOED MOGELIJK LEREN OMGAAN MET HET LIJDEN.

Tegen mijn moeder heb ik gezegd dat ze moet leren om fatalistischer, makkelijker, meer ontspannen te denken en te reageren op haar angst dat de kanker terugkomt. Dat is noodzakelijk, want nu vergalt vooral de angst (nog meer) haar leven. De levenskwaliteit is door tal van andere zaken al en orm achteruit gegaan – ze heeft dit echt niet verdiend, maar wie verdient een lijdensweg wél? – en de angst gooit er geen schepje maar een hele berg bovenop. Dus: fatalistischer denken, zo van: ‘Nou, ik zie het wel. Als ik weer kanker krijg, dan is dat maar zo, ik geef me over, ik heb er toch geen controle over. We zien het dan wel weer. En als ik dood moet, nou, dan ga ik maar dood’.

Door zo te denken, heb ikzelf verstikkende vliegangst overwonnen. Mijn vliegangst zal nooit helemaal verdwijnen, maar ik heb het veel draaglijker weten te maken door fatalistischer te reageren op mijn angsten dat we zouden neerstorten en dood zouden gaan: ‘Ik heb er toch geen vat op, ik geef me over aan de piloot en aan de techniek. Vliegen is comfortabel en het is een van de veiligste vormen van vervoer. Let’s go’. Bij turbulentie knijp ik hem nog altijd, maar vroeger werd ik al maanden voor vertrek door paniek, stress en angst bevangen en vroeger zat ik ook boordevol spanning tijdens een hele rustige vlucht. In het leven heb je toch geen garanties, dus dan kun je je maar beter over leren geven aan het lot.

Makkelijker denken is evenwel niet de enige weg naar Rome. Een mens moet meer doen en meer laten om te leren omgaan met moeilijke situaties en met innerlijke spanningen en wrijvingen. Het besef dat piekeren niets oplost, is belangrijk. Het bewustzijn dat ergernis over je situatie alles alleen maar erger maakt en dat voortudrende opwinding uitput, is eveneens van belang. Voorts is het belangrijk om te roeien met de riemen die je hebt en van iedere situatie het beste te maken. Als je aan bed gekluisterd bent of de wereld rondreist met een stoma, het gaat erom dat je het jezelf zo aangenaam mogelijk maakt.

De straatvrees is verdwenen, maar ik heb wel nog hevige last van ruimtevrees oftewel agorafobie, alhoewel ook dat een beetje mindert. Ik heb ook nog last van hevige rijangst op Provinciale wegen, voor stoplichten, op bruggen, in hele lange tunnels en vooral op autosnelwegen (dat is tot dusver bijna ondoenlijk en te gevaarlijk: met hevige paniek achter het stuur ben je immers een gevaar op de weg, voor jezelf en voor anderen). Ook is mijn weerstand nog niet op het oude niveau en mijn belastbaarheid en stressbestendigheid zijn zelfs nog meer gekelderd door alle moeilijkheden en spanningewn van de afgelopen jaren (moeder kanker, ontslag, conflicten met ex-werkgever, artsen en UWV en met school, financiële tegenwind, mijn gebruikelijke Wetlschmerz (daarom hou ik me sinds kort niet meer bezig met politiek want dat genereert teveel negatieve energie voor me), teleurgesteld in mensen, soms het gevoel van een doelloos bestaan en een algmeen gebrek aan positieve prikkels en aan levensgeluk).

Behalve aan fatalistischer denken heb ik veel gehad aan de volgende inzichten en gedragingen:
1). Boos worden mag, maar boos blijven is vergiftigend voor jezelf en voor je naaste omgeving. Dus leer over wrok en haat heen te stappen en leer conflicten achter je te laten.
2). Kijk niet TE VAAK om en niet te ver vooruit (behalve naar concrete leuke dingen waarop je je kan verheugen), en probeer van iedere dag het beste te maken: maak de juiste keuzes en ga met mensen om die je een fijn gevoel geven en stem af op dingen die je een goed gevoel geven.
3). Stap sneller over een teleurstelling heen, en/of over een rotervaring of rotperiode. Volgende keer beter. Gewoon doorgaan. Niet doen alsof er niets gebeurd is, er wel eens goed over praten en dan door.
4). Zoveel mogelijk ontspanning zoeken. Daar moet je ZELF moeite voor doen. Iedereen heeft z’n eigen ontspanningsdingen.
5). Piekeren is de verkeerde kant op fantaseren.
6). Af en toe een sabbat. Geen tv, geen radio, geen internet, geen social media, geen Teletekst… Geen prikkels van buitenaf.
7). Lekker niksen is niet niks! Het kan helend zijn!
8). Bewegen in de frisse buitenlucht. Wandel kalm en met een open blik. Wandel niet met je hoofd en met je zorgen, maar wandel met je voeten en je zintuigen. Geniet ervan! Stel je open voor de schoonheid en geniet! Wandel totdat je je hoofd rustiger hebt gewandeld en het vogelgezang je gedachten overstemt, totdat de wervelstorm in jezelf een briesje is geworden. Blijf zo nu en dan letterlijk stilstaan bij een mooie bloem of een aparte boom, of bij een schitterende kerk of een mooi huis.
9). Lach niet alles weg, soms is huilen nodig en soms is het goed om precies te verwoorden wat je exact voelt.
10). Vriendelijkheid is van belang. Lach oprecht naar de mensen (NIET OVERDRIJVEN!) en lach ook eens naar je eigen spiegelbeeld.
11). Werken (betaald en/of onbetaald) en leuke dingen doen. Van niets komt niets!
12). Rust, reinheid en regelmaat, ook voor volwassenen!
13). Balans tussen lichaam en geest. Massage, sauna, sporten, tuinieren, yoga, meditatie… allemaal manieren om meer te aarden, maar alleen als je het ook echt leuk vindt om te doen of als je merkt dat het je ECHT goed doet.
14). Gezond eten, maar niet overdrijven.
15). Zelf blijven nadenken, eerlijk zijn over en tegen jezelf en blijven werken en trainen aan en op jezelf. Leef vanuit jezelf, richt je niet teveel op goeroes, artsen, media, lotgenoten en (zelfhulp)boeken. Ga zelf na wat je nodig hebt om gelukkig en gezond te zijn, waar je ZIN in hebt en ga na of je goed bezig bent of niet.
16). De leuke dingen maken me gelukkiger, maar alle tegenslagen helpen mij vooruit in mijn ontwikkeling/evolutie als mens, qua bewustwording. Lijden helpt me bij het bewustwordingsproces, waarmee niet gezegd is dat het lijden leuk is, maar ik word er wel wijzer door en dat is soms ook een gevoel dat me dankbaar maakt. Echter, lijden heeft vele gradaties en verschijningsvormen: er is nodeloos lijden, er is ondraaglijk lijden, er is lijden dat je kapot maakt – van lichaam en geest, hart en ziel – en er is louterend lijden. Dat laatste lijden heeft me geholpen, al het andere lijden heeft me (nog verder) gesloopt.
17). Als je je niet lekker voelt, kijk dan eens terug naar de voorbije uren en dagen, naar wat je misschien fout hebt gedaan of naar wat er is gebeurd. Als je te luchtig gekleed op de tocht hebt gestaan, is het logisch dat je verkouden bent geworden. Als je te hard hebt gewerkt, is het logisch dat je (even) OVERSPANNEN BENT. Zoek de oorzaken eerst en vooral bij jezelf en ga na wat je zelf kan doen om een situatie te verbeteren, ook als je er totaal geen schuld aan hebt. Alleen jij hebt het stuur van je eigen auto (lees: leven) in handen! Ga zelf achter dat stuur van je leven zitten!

Er zijn natuurlijk nog veel meer heilzame levenslessen en levenshoudingen. Maar dit zijn de zaken waar ik dagelijks op train, waar ik dagelijks profijt van trek. Ik heb heel veel aan het contact met mijn gezin en familie, aan de ontspanning van de tv en radio, aan muziek, aan mijn schrijfsels, aan mijn saunabezoekjes en aan mijn wandelingen, zowel in de natuur als in de stad en in de dorpen, en aan mijn eerlijkheid en realiteitszin.
Echter, iedereen moet ZELF aanvoelen en uitvogelen wat bij hem/haar past en wat/wie hem of haar goed doen! Luister naar de signalen van je lichaam en geest, van je passies en van zin en tegenzin!

Zo zie je maar dat een mens door ervaring begrip kan krijgen voor en inzicht kan krijgen in het lijden van anderen. Doordat ikzelf decennia lang dag in dag uit weet hoe het is om bang te zijn voor een nieuwe verschrikkelijke ervaring (een paniekaanval onderweg of waar dan ook), weet ik precies hoe mijn moeder zich voelt nu ze zo bang is dat haar kanker terugkomt.
Ik weet tevens dat je daardoor hypochondrisch kan worden of opeens hele hevige en veel meer hypochondrische momenten kan beleven, en ik weet hoe het vertrouwen in je eigen lichaam tot onder het nulpunt kan dalen.
Maar ik weet ook hoe je ermee kan leren omgaan, tot op zekere hoogte althans (ik wil er nou ook weer niet te macho en te euforisch over doen, want het blijft natuurlijk zwaar KUT en nog zwaarder KLOTE: een mens wil probleemloos door het leven kunnen gaan en in goede gezondheid kunnen doen waar hij/zij zin in heeft en het talent voor heeft).

Natuurlijk weet ik niet hoe het is om kanker te hebben. Ik begrijp de angst van mijn moeder, maar ik kan niet tot in de details meevoelen hoe het voor haar (en voor haar lotgenoten) was en is.
Het lijkt me verschrikkelijk om zo’n bedreigende ziekte te hebben, af te takelen en vooral ook om operaties en ziekenhuisopnames en ziekenhuisbehandelingen te moeten ondergaan. Ik ben zelf verschrikkelijk bang voor ziekenhuisopnames en voor operaties en ook ik wil graag onbedreigd nog duizend jaar voortleven.

Aan de andere kant kan mijn moeder niet voor honderd procent meevoelen hoe het is om aan een paniekstoornis te lijden en werkelijk helemaal niets meer te kunnen doen zonder paniek en angst en om nooit meer fit te zijn (chronisch uitgeput). Zelfs na haar kanker kan ze nu meer dan ik. Ik ben blij voor haar en zou niet anders willen, maar dat ik zelfs minder energie en meer beperkingen heb dan een bejaarde vrouw die kanker heeft overwonnen, drukt me pijnlijk met de neus op de feiten. Het is mijn/onze persoonlijke tragedie.

Het enige wat we voor elkaar kunnen doen, is er zijn voor elkaar en elkaar steunen, en dat doen we.
Mijn moeder heeft veel op eigen kracht gedaan (iedere keer in haar eentje met de taxi naar het Ziekenhuis, 50 kilometer verderop, en vaak alleen naar de arts), maar heeft vooral veel steun aan mijn oudste zus en haar dochter. Zij hebben verreweg het meeste contact met en inzet voor haar.
Ik op mijn beurt heb vooral heel veel steun aan en aandacht van mijn vrouw, terwijl het contact met de kinderen me blij maakt en voor de broodnodige afleiding zorgt (het is goed om je in anderen en in hun leven en interesses te blijven verdiepen, ook of juist als je wordt opgeslokt door de zorgen).
Maar ook ik heb heel veel op eigen kracht gedaan en overwonnen.
Mijn veerkracht is legendarisch, al schrijf ik het zelf. Mijn moeder zegt steeds dat ze zich steeds aan mijn strijdlust heeft opgetrokken en ze hoeft me maar te bellen met een probleem, of ik geef haar weer moed.
Zelfs in mijn benarde omstandigheden ben ik een inspiratiebron en krachtbron voor (sommige) anderen en dat is in mijn leven mijn grootste verdienste en prestatie.

Echter, zonder de liefde van en voor en gezelligheid met anderen was ik allang dood geweest, waarschijnlijk door zelfdoding (tijdens een van de meest wanhopige momenten, overvoerd door de levenspijn).

Het is qua weer een mooie herfstdag: zonnig.
Ik heb een dagje gepland zonder internet, zonder radio, zonder 06, zonder social media, zonder NIEUWS (krant) en zonder tv.

Dat brengt enorm veel rust!

Probeer het ook eens!

Maak wat van uw leven en maak elkaars leven wat draaglijker en zonniger! Maak elkaar het leven ZOET!

http://www.rolanddanckaert.nl

Advertisements
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s