Lodewijk de Negende

Twaalf jaar nog maar was Lodewijk IX, geboren in 1214, toen hij zeventien dagen na de dood van zijn vader in de kathedraal van Reims – toen nog in aanbouw – tot koning van Frankrijk werd gekroond. Een kind aan de macht. Het kon niet alleen bij de oude Egyptenaren of in het boeddhisme. Lodewijk, die slechts 56 lentes mocht meemaken, regeerde tot aan zijn dood. Hij heeft dus maar liefst 44 jaar op de troon gezeten. In die tijd verwekte hij elf kinderen.

Lodewijk de Negende was zeer overtuigd christen en moest niets hebben van het jodendom en de islam. Hij liet bijvoorbeeld vrijwel alle in omloop zijnde exemplaren van de Talmoed openbaar verbranden, een van de belangrijkste boeken voor de Joden.

De Fransen keken behoorlijk tegen hem op en Lodewijk had geen pech als het ging om zijn positie en de politieke, diplomatieke en militaire ontwikkelingen van, in en rondom Frankrijk in zijn tijd. Menige opstand werd voorkomen of verijdeld en Frankrijk kreeg door verscheidene omstandigheden steeds meer macht en invloed rondom de Middellandse Zee.

Lodewijk de Negende nam deel aan acht kruistochten. Het was zijn doel om de invloed van de islam in te dammen of beter geschreven helemaal uit te roeien en de Arabieren tot zijn eigen geloof te bekeren.

Tijdens de zevende kruistocht die hijzelf had georganiseerd en die ten doel had om Jeruzalem te veroveren, werd Lodewijk in Egypte gevangen genomen. De Arabieren verloren aanvankelijk de macht, maar veroverden deze ook weer terug, en de Franse koning werd daarbij ingerekend. Lodewijk kwam vrij doordat de hele Franse schatkist leeg werd gemaakt om het losgeld te kunnen betalen.

Lodewijk gaf zijn missie om het Oosten te bekeren niet op en bleef nog vier jaar in die contreien rondhangen. Pas toen zijn moeder en vroegere voogd, Bianca van Castilië, in 1252 stierf aan een hartkwaal keerde Lodewijk – in Duitsland en ook wel in onze grensstreek Sint Ludwig genoemd – terug naar Parijs.

Echter, Lodewijk had de wind mee, en bleek een getalenteerd staatsman te zijn. Onder hem werden het muntwezen en de rechtspraak ‘gemoderniseerd’, alsmede het centrale bestuur: er werden mannen aangesteld die de afgevaardigden van de koning in de diverse regio’s en steden moesten controleren. Die aanpak wierp z’n vruchten af. Onder het bewind van deze koning rezen ziekenhuizen en liefdadigheidsinstellingen als paddenstoelen uit de grond en namen de religieuze kunst en de wetenschappen een vlucht. De universiteit van Parijs steeg onder zijn vleugels tot grote hoogte en verwierf steeds meer naam en faam.

Behalve radicaal christen en dus extreem religieus was Lodewijk de Negende een vooruitstrevend, intelligent en ambitieus mens, pragmatisch bovendien. Op zijn manier streefde hij naar vooruitgang voor heel zijn volk en land. Maar het moest dus wel volgens zijn visie en overtuigingen. Hij meende oprecht dat de mens alleen verlicht kon worden door het christendom, liefdadigheid en kerkelijkheid, discipline en financiële, bestuurlijke en economische ontwikkelingen/groei. Daarbij was Lodewijk actief als vredestichter in de Europese (machts)politiek. Hij trad dikwijls met succes op als een soort van arbiter wanneer landen of gebieden grote conflicten hadden met elkaar.

Echter, Lodewijk kon het bestaan en de macht van de islam maar niet verkroppen. Zijn strijd tegen de moslims nam met het klimmen van zijn jaren steeds meer een obsessieve vorm aan. Hij heeft getracht om heel Oost-Europa en Zuidoost-Azië te bekeren tot het christendom. Daar had Lodewijk zo zijn mannetjes voor.

Maar in de zomer van het jaar 1270 ondernam de vorst opnieuw zelf een achtste en laatste kruistocht. Lodewijk was ervan overtuigd dat hij de heerser van Tunis, de hoofdstad van Tunesië, kon bekeren tot het christendom. Lodewijk dacht dat deze Arabische machthebber tot inkeer zou komen bij de aanblik van 10.000 (religieuze, christelijke) soldaten.

Echter, een maand na zijn intrede in Tunis – op 25 augustus 1270, precies vier maanden na zijn verjaardag in april -overleed hij aan de gevolgen van de pest, een epidemische infectieziekte die ook wel De Zwarte Dood werd genoemd. Maar het kan ook de tyfus zijn geweest die hem velde.

Lodewijk werd bijgezet in de kathedraal van Lyon.

Ik heb me een beetje in deze koning verdiept, omdat niet ver van ons woonoord een standbeeld staat van deze heilig verklaarde koning die met name geliefd was bij katholieken en Franciscanen.

Het intrigeerde me enorm dat een tiener, weliswaar onder voogdij van zijn moeder en omringd door allerlei hotemetoten, de heerschappij over een heel land kreeg en had. Lodewijk bleek te zijn gezegend met een goed stel hersens, diplomatieke gaven en op zich een goed hart. Waarschijnlijk moeten we daar mede zijn moeder en haar opvoedingsmethode voor ‘bedanken’.

Christenen, mensen die in God en Jezus als zijn zoon geloven, liepen en lopen met hem weg, omdat Lodewijk zijn geloof trouw bleef, bloedfanatiek uitdroeg en zelfs wilde opleggen aan andersdenkenden die overigens op hun beurt hun wil wilden opleggen aan anderen, hun territorium wilden uitbreiden en daarbij militaire middelen niet schuwden.

Die adoratie voor een figuur als Lodewijk snap ik niet helemaal, aangezien hij toch meedeed aan gewelddadige veroverings- en bekeringstochten en aan het niet willen en kunnen accepteren van een andere levensovertuiging. Wat valt er te verdedigen als je zelf niet wordt aangevallen (op je eigen grondgebied en op je eigen geloof)? Zijn heiligverklaring snap ik dan ook totaal niet.

Van wat ik van hem te weten ben gekomen, twijfel ik er niet aan dat Lodewijk de Negende best een goede leider van Frankrijk was en in de wieg was gelegd voor het ambt van machtige, invloedrijke en sturende vorst. Daar verdient hij alle lof voor, al weet ik (nog) niet hoe tolerant en galant hij was in eigen land, tegen zijn eigen volk/onderdanen. Maar het willen uitroeien van de islam – met name in moslim-gebieden, ook al wilde die islam het christendom uitroeien,  vind ik kwalijk en geen reden voor adoratie. Integendeel. Dat de tekst bij het standbeeld in onze buurt rept over verdiensten voor het katholicisme, waaronder de strijd tegen de islam, vind ik onbegrijpelijk en onterecht. Mensen die vinden dat het christendom het enige ware geloof is dat overal moet worden beleden, zullen daar wel anders over denken. Maar dat is nou net het probleem…

http://www.rolanddanckaert.nl

Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s